Subsidies

Ontwikkelbeurzen vertalers

Met deze deelregeling stelt het Letterenfonds een ontwikkelbeurs ter beschikking voor vertalers die een projectsubsidie ontvangen in het kader van de Regeling projectsubsidies voor literaire vertalingen én voor literair vertalers die aan het begin staan van hun loopbaan maar al wel aantoonbaar stappen hebben gezet in het vertaalvak. Over de laatst ingediende aanvraag voor een projectsubsidie moet (indien er al is aangevraagd) een positief besluit zijn genomen.

Voor wie   Voor wat   Deadlines
Vertalers
  Begeleiding
Coaching
Scholing
Reiskosten
  Doorlopend

Het werk van literair vertalers wordt doorgaans niet ruim gehonoreerd en een deel van hun werk zelfs helemaal niet. Vaak is er geen financiële ruimte om bijvoorbeeld cursussen te volgen of op andere manieren nieuwe vaardigheden te ontwikkelen of kennis te vergaren. Daarnaast kennen vertalers als geen ander de literatuur in de taal waaruit ze vertalen. Niet zelden fungeren vertalers als ambassadeurs voor de literatuur uit ‘hun’ land en leveren ze een belangrijke bijdrage aan de veelzijdigheid van het literair aanbod in Nederland. Om die kennis te verwerven moeten vertalers echter tijd kunnen inruimen om te lezen, onderzoeken, en bijvoorbeeld leesrapporten te schrijven voor uitgevers om die te interesseren.

Tot slot kost het beginnend vertalers dikwijls behoorlijk wat tijd om een plek in het literaire veld te veroveren, en lijkt de stap groot naar een eerste of tweede contract dat voldoet aan de standaard van het Modelcontract voor de uitgave van een vertaling van een literair werk.

Om al deze redenen is de ontwikkelbeurs voor literair vertalers in het leven geroepen. Deze ontwikkelbeurs heeft als doel om literair vertalers in staat te stellen zich professioneel te blijven ontwikkelen, hen te versterken in hun ambassadeursrol, en om beginnende literair vertalers te stimuleren hun vak te blijven uitoefenen.

Wie kan een ontwikkelbeurs aanvragen?

Literair vertalers die uit een vreemde taal in het Nederlands of Fries vertalen en daarnaast voldoen aan een (of meer) van de volgende ingangseisen:

  1. U heeft in de periode vanaf 1 januari 2017 tot het moment van aanvraag een projectsubsidie ontvangen in het kader van de Regeling projectsubsidies voor literaire vertalingen en uw meest recent gedane aanvraag in het kader van deze regeling werd gehonoreerd.

  2. U heeft na 2010 een van de volgende vertaalopleidingen afgerond én aantoonbaar stappen gezet in het kader van het opbouwen van een loopbaan als literair vertaler:

    a. master Literair vertalen Universiteit Utrecht
    b. Vertalersvakschool Amsterdam
    c. master Vertalen (Taalwetenschappen) Universiteit van Amsterdam
    d. master Translation met specialisatie literair vertalen Universiteit Leiden
    e. begeleidingstraject van het Expertisecentrum Literair Vertalen (ontwikkelingstraject, mentoraat)
    f. korte cursus literair vertalen van het Expertisecentrum Literair Vertalen of de Vertalersvakschool (uit een taal waar geen meerjarige vertaalopleiding voor wordt aangeboden)

  3. U heeft een of meer vertaling(en) gepubliceerd in een door het Nederlands Letterenfonds gesubsidieerd literair tijdschrift of een begeleidingstraject doorlopen bij een literair festival dat een meerjarige subsidie heeft ontvangen van het Nederlands Letterenfonds.

Wat wordt bedoeld met ‘stappen in het kader van het opbouwen van een loopbaan als literair vertaler’? (Artikel 3.2 regeling)

Daarbij denken we aan de publicatie van één of meer (niet per se literaire) vertaling(en) in boekvorm, of aan publicatie van een of meer vertaling(en) in een cultureel-literair tijdschrift of in een verzamelbundel. U kunt ook denken aan vertalingen van strips of non-fictiewerken* of aan een niet in boekvorm gepubliceerde vertaling van theaterteksten opgevoerd door een professioneel theatergezelschap of bijvoorbeeld aan een libretto voor een opera.

*Zie de toelichting bij de regeling voor een precieze omschrijving.

Welke tijdschriften en festivals worden gesubsidieerd door het Nederlands Letterenfonds?

De tijdschriften en festivals aan wie een meerjarige subsidie is toegekend vindt u in onze jaarverslagen. Literaire tijdschriften die voor 2021-2024 subsidie ontvangen vindt u in het jaarverslag 2020 op p.99; op diezelfde pagina en op p.100 worden de literaire festivals en literair-educatieve organisaties genoemd.

Wat kan ik precies aanvragen?

Een ontwikkelbeurs bedraagt maximaal € 2.000 en voor beginnende vertalers (die voldoen aan de hierboven genoemde criteria 2 en 3 maar niet aan 1) maximaal € 2.500. U kunt zelf kiezen hoe u deze subsidie inzet. U kunt bijvoorbeeld kiezen voor een vorm van scholing, coaching of begeleiding; voor een tegemoetkoming in reis- en verblijfskosten gemaakt voor studie- of onderzoeksdoeleinden in binnen- of buitenland (bijvoorbeeld een vertalersresidentie); of u kunt de subsidie inzetten als vergoeding voor het samenstellen van een dossier voor een uitgever bestaande uit een fragmentvertaling en een leesrapport en eventueel vertaalde recensies.

Wanneer en hoe kan ik een aanvraag indienen?

Aanvragen kunnen doorlopend worden ingediend via onderstaand aanvraagformulier en worden behandeld tussen 1 februari en 1 december (in 2021 tot en met 3 december).

Hoe lang duurt het voor ik iets hoor na het indienen van mijn voorstel?

Het bestuur beslist zo spoedig mogelijk, uiterlijk acht weken na ontvangst van een volledige aanvraag. U ontvangt bericht per mail. Het bedrag wordt binnen twee weken na afhandeling van uw ingediende aanvraag uitgekeerd.

Wat is het subsidieplafond?

Het subsidieplafond is voor de beleidsperiode 2021-2024 vastgesteld op € 200.000 per jaar.

Wat gebeurt er als er niet voldoende budget is om alle aanvragen te honoreren?

Alle voorstellen worden op volgorde van binnenkomst afgehandeld totdat het subsidieplafond is bereikt. Daarna worden de aanvragen om budgettaire redenen afgewezen.

Hoe stel ik een ontwikkelplan op?

In het ontwikkelplan beschrijft u één of meerdere ontwikkeldoel(en), die bijvoorbeeld te maken hebben met het vergaren van kennis of het ontwikkelen van vaardigheden die u nodig heeft voor het literaire vertaalproject waar u aan werkt, of het ontwikkelen van algemene professionele vaardigheden of kennis gerelateerd aan uw werk als literair vertaler. Daarbij kunt u denken aan onderhandelingstechnieken, spreken in het openbaar, gebruik van sociale media, kennis van de belastingwetgeving, coachingstrajecten, een studiereis, seminars, cursussen, etc. U kunt ook een bepaald bedrag aanvragen voor een specifieke cursus (waarbij u motiveert waarom u deze cursus zou willen volgen).

Hoe stel ik een begroting op?

Als u al een cursus of cursussen op het oog hebt, kunt u de kosten daarvan in uw begroting opnemen. Kiest u voor coaching, bijvoorbeeld hulp bij een bijzonder ingewikkelde vertaling door een specialist, noteer dan het aantal uren begeleiding en de vergoeding die u de betreffende coach zult betalen. Maakt u een studiereis, dan kunt u aangeven wat u (ongeveer) verwacht te besteden aan reiskosten en verblijfskosten.

In geval van een fragmentvertaling kunt u voor een fragment van circa 5.000 woorden een honorering van 815 euro (beginnend vertaler; 16,3 cent per woord) of 890 euro (ervaren vertaler; 17,8 cent per woord) noteren, en daarnaast de kosten voor het schrijven van een leesrapport (bijv. 12 uur à 75 euro per uur) en eventueel het vertalen van recensies en het benaderen van uitgevers.

Wat voor titels kan ik voorstellen voor een fragmentvertaling?

Voor het maken van een fragmentvertaling kunt u kiezen uit verschillende genres: fictie, non-fictie, poëzie, kinder- en jeugdliteratuur, toneel en beeldverhaal. Wel is van belang dat u een literaire tekst voorlegt. Op het aanvraagformulier gaat u (kort) in op de literaire kwaliteit van het boek waar uw fragment uit afkomstig is. Op grond van die motivering wordt de titel beoordeeld. Het liefst zien we voorstellen voor vertalingen van werk van niet eerder in het Nederlands vertaalde auteurs (of herontdekkingen: lang geleden vertaalde auteurs).

Als u een fragmentvertaling maakt en die naar uitgevers opstuurt, neemt u daarin de volgende zin op: Deze fragmentvertaling is mede tot stand gekomen door een ontwikkelbeurs van het Nederlands Letterenfonds.

Hoe licht ik mijn tekstkeuze voor een fragmentvertaling toe?

Beschrijf de gekozen tekst in maximaal 400 woorden. Ga daarbij kort in op de auteur en met name diens status in het land van herkomst of elders (bijvoorbeeld literaire prijzen of nominaties, of vertalingen in andere talen), op de literaire kwaliteit en de stijl van de tekst, en beschrijf kort waarom u denkt dat deze titel zou kunnen aanslaan in het Nederlandse taalgebied.

Hoe wordt mijn aanvraag beoordeeld?

Wanneer we een aanvraag ontvangen kijken we allereerst of u in aanmerking komt voor deze subsidie, dus of u voldoet aan de ingangseisen. Vervolgens bekijken we het ontwikkelplan. Als de daarin beschreven ontwikkeldoelen en de begroting overtuigend en realistisch zijn, wordt de ontwikkelbeurs toegekend. Vraagt u aan voor een fragmentvertaling, dan beoordelen we ook de literaire kwaliteit van de voorgestelde brontekst, aan de hand van uw motivering.

Bij het behandelen van ontwikkelbeursaanvragen beoordelen we geen eerder door u vertaald werk.

Hoe vaak kan ik aanvragen?

U kunt één keer per jaar een ontwikkelbeurs aanvragen. Als u voor een tweede keer een ontwikkelbeurs wilt aanvragen, moet u het vorige met een ontwikkelbeurs gesubsidieerde plan hebben afgerond. Daarnaast moet er een (volgende) vertaling van uw hand zijn gesubsidieerd in het kader van de regeling Projectsubsidies voor literaire vertalingen.

Wat is momenteel de inkomensgrens?

De inkomensgrens is voor 2021 vastgesteld op € 45.000 belastbaar inkomen. Uw belastbaar verzamelinkomen mag niet hoger zijn dan bovengenoemd bedrag in het jaar waarin u de ontwikkelbeurs aanvraagt.

Hoe verantwoord ik de ontvangen ontwikkelbeurs?

We verwachten geen verslag na afloop, maar we vragen u wel om bij een (volgende) aanvraag in het kader van de regeling Projectsubsidies voor literaire vertalingen toe te lichten of, en zo ja, op welke wijze de ontvangen ontwikkelbeurs heeft bijgedragen aan uw eigen ontwikkeling.

Wanneer moet mijn ontwikkelplan afgerond zijn?

U heeft één jaar de tijd om het beschreven plan uit te voeren.

Mag ik ook een ontwikkelbeurs aanvragen als ik in Vlaanderen woon?

Het Nederlands Letterenfonds en Literatuur Vlaanderen werken samen. Vertalers die in Vlaanderen wonen, worden geacht om zoveel mogelijk gebruik te maken van de regelingen van Literatuur Vlaanderen.

Als ik een uitgever vind die mijn fragmentvertaling wil uitgeven, kan ik dan ook een projectsubsidie aanvragen voor de vertaling van het hele boek?

Ja, dat kan, mits u voldoet aan de voorwaarden. Die vindt u op de pagina over Projectsubsidies voor literaire vertalingen. Deze regeling kent een eigen inhoudelijke toetsing en een eigen adviseringstraject. Als u een ontwikkelbeurs krijgt, betekent dat dus niet dat u automatisch ook een projectsubsidie kunt ontvangen.

Aanvraagformulier

Met wie kan ik contact opnemen bij vragen?

Lisa Thunnissen (l.thunnissen@letterenfonds.nl)

Downloads

De ontwikkelbeurzen worden gefinancierd uit middelen die beschikbaar werden gesteld door het ministerie van OCW naar aanleiding van een motie van Kamerlid Corinne Ellemeet (Groen Links).

Lisa Thunnissen

Contact

Lisa Thunnissen

Beleidsmedewerker

l.thunnissen@letterenfonds.nl